Waga dziecka w tygodniach ciąży - tabela od 20. do 40. tygodnia

Skąd wiadomo, ile waży dziecko w brzuchu

Dziecka przed porodem nie da się zważyć. W badaniu USG lekarz mierzy kilka wymiarów: obwód i szerokość główki, obwód brzuszka i długość kości udowej. Aparat podstawia je do wzoru i podaje szacunkową masę płodu, w opisie badania często oznaczaną skrótem EFW (ang. estimated fetal weight).

Najczęściej stosuje się wzory opracowane przez zespół Franka Hadlocka w latach 80. W pracy z 1985 roku najlepsze modele, które łączyły pomiary główki, brzuszka i kości udowej, miały odchylenie standardowe błędu około 7,5%. W przeglądzie z 1990 roku Hadlock pisał, że szacunki masy są zwykle trafne z dokładnością do około 15% rzeczywistej masy urodzeniowej.

W Polsce standard opieki okołoporodowej przewiduje badania USG między 11. a 14., między 18. a 22. oraz między 27. a 32. tygodniem ciąży, a także po 40. tygodniu. Wykonuje się je zgodnie z rekomendacjami Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników.

Waga dziecka w tygodniach ciąży - tabela

Tabela pokazuje medianę, czyli wartość środkową: połowa płodów w danym tygodniu waży mniej, a połowa więcej. Liczby obliczyliśmy z równania opublikowanego przez Hadlocka i współautorów (1991) i zaokrągliliśmy do pełnych gramów. Ostatnia kolumna to różnica względem poprzedniego tygodnia.

To mediany jednej, amerykańskiej populacji referencyjnej (392 ciężarne), a nie polska norma. Wartości z równania zgadzają się z liczbami podanymi w streszczeniu pracy: 35 g w 10. tygodniu i 3619 g w 40. tygodniu. W 2025 roku Roberts i współautorzy zwrócili uwagę, że tabela wydrukowana w oryginalnej publikacji nie we wszystkich tygodniach zgadza się z jej równaniem, dlatego programy w aparatach USG mogą podawać nieco inne liczby.

Jak czytać szacunkową masę z opisu USG

Sama liczba gramów niewiele mówi bez punktu odniesienia. Dlatego w opisie USG obok masy pojawia się zwykle centyl. Centyl 50 oznacza wynik dokładnie środkowy, a na przykład centyl 20 oznacza, że 20% płodów w tym tygodniu ma według danej siatki mniejszą masę. Centyl wylicza program aparatu na podstawie siatki wybranej przez lekarza, więc ta sama masa może dać nieco inny centyl w różnych gabinetach.

Według pracy Hadlocka z 1991 roku jedno odchylenie standardowe masy płodu wynosi około 12,7% w każdym tygodniu ciąży. Dwa przykłady obliczeń krok po kroku:

• 30. tydzień, wynik 1450 g. Mediana to 1559 g. 1450 ÷ 1559 = 0,93, czyli wynik jest o 7% niższy od mediany. To mniej niż jedno odchylenie standardowe (12,7%), więc mieści się w zakresie 1361-1757 g, czyli mediana ± 12,7%.
• 34. tydzień, wynik 2700 g. Mediana to 2377 g. 2700 ÷ 2377 = 1,14, czyli wynik jest o 14% wyższy od mediany, tuż ponad jedno odchylenie standardowe. Przy błędzie pomiaru rzędu kilkunastu procent nie przesądza to, że dziecko urodzi się duże.

Te przykłady pokazują tylko, jak duży bywa naturalny rozrzut wyników. Nie są sposobem na samodzielną diagnozę. O tym, czy dziecko rośnie prawidłowo, lekarz wnioskuje z kilku badań, z tempa wzrostu między nimi i z innych pomiarów, a nie z jednej liczby.

Jak szybko rośnie dziecko w drugiej połowie ciąży

Z tabeli widać, że w 10 tygodni między 20. a 30. tygodniem masa płodu rośnie prawie pięciokrotnie: z 331 g do 1559 g. W kolejnych 10 tygodniach przybywa jej więcej w gramach (2060 g), ale mniej w procentach: masa nieco ponad podwaja się.

Największy tygodniowy przyrost, około 218 g, wypada według wzoru w 35. i 36. tygodniu. Pod koniec ciąży przyrosty maleją do około 184 g między 39. a 40. tygodniem. To cecha krzywej referencyjnej. U konkretnego dziecka wzrost nie przebiega idealnie równo, a dwa pomiary wykonane w odstępie tygodnia mogą dać mylący wynik z powodu samego błędu pomiaru.

Na masę dziecka wpływa wiele czynników, między innymi przyrost masy ciała mamy. W metaanalizie Goldstein i współautorów (2017) przyrost powyżej zaleceń wiązał się z większym ryzykiem urodzenia dziecka dużego w stosunku do wieku ciążowego, a przyrost poniżej zaleceń z większym ryzykiem dziecka małego. Zalecenia opisujemy w artykule Przyrost wagi w ciąży, a swój przyrost sprawdzisz w kalkulatorze wagi w ciąży.

Dlaczego dwa badania mogą dać różne wyniki

• Błąd pomiaru. Kilka milimetrów różnicy w obwodzie brzuszka zmienia wynik o kilkadziesiąt gramów. Pomiar utrudnia też ułożenie dziecka, ilość płynu owodniowego czy budowa ciała mamy.
• Różne wzory. Aparaty USG mają do wyboru kilka wzorów na masę płodu. Wyniki z dwóch wzorów dla tych samych pomiarów nie są identyczne.
• Różne siatki odniesienia. Oprócz siatki Hadlocka stosuje się inne, na przykład siatki płodowe WHO (Kiserud i wsp., 2017). Jej wartości są dostępne w publikacji źródłowej, do której linkujemy w źródłach; my ich nie przedrukowujemy. Ten sam wynik w gramach może wypaść na nieco innym centylu w każdej z nich.

Masa urodzeniowa też bywa inna niż ostatni wynik z USG. Co oznacza masa noworodka po porodzie i dlaczego w pierwszych dniach spada, wyjaśniamy w artykule Waga noworodka.

Jak liczymy

Wartości w tabeli obliczyliśmy z równania z pracy Hadlocka, Harrista i Martinez-Poyer (Radiology 1991): ln(masa w gramach) = 0,578 + 0,332 × t − 0,00354 × t², gdzie t to tydzień ciąży (równanie obejmuje tygodnie 10-40). Przykład dla 30. tygodnia: 0,332 × 30 = 9,96; 0,00354 × 30² = 0,00354 × 900 = 3,186; 0,578 + 9,96 − 3,186 = 7,352. Liczba e podniesiona do potęgi 7,352 daje około 1559 g.

Zakres ± 12,7% w przykładach to jedno odchylenie standardowe podane przez autorów. Nie publikujemy własnych wartości 10. i 90. centyla, bo oryginalna tabela i równanie nie są w pełni zgodne. Tabela opisuje populację referencyjną i nie służy do oceny konkretnej ciąży. Nie zastępuje porady lekarza ani położnej.

Źródła

1. Hadlock FP, Harrist RB, Martinez-Poyer J. In utero analysis of fetal growth: a sonographic weight standard. Radiology. 1991;181(1):129-133.
2. Hadlock FP, Harrist RB, Sharman RS, Deter RL, Park SK. Estimation of fetal weight with the use of head, body, and femur measurements - a prospective study. Am J Obstet Gynecol. 1985;151(3):333-337.
3. Hadlock FP. Sonographic estimation of fetal age and weight. Radiol Clin North Am. 1990;28(1):39-50. PMID: 2404304.
4. Roberts AW, Maroufy V, Salazar A, Hernandez-Andrade E, Chauhan SP, Dicker P. Revisiting the Hadlock 1991 population reference for estimated fetal weight. Am J Obstet Gynecol. 2025;233(4):331.e1-331.e11.
5. Goldstein RF, Abell SK, Ranasinha S i wsp. Association of gestational weight gain with maternal and infant outcomes: a systematic review and meta-analysis. JAMA. 2017;317(21):2207-2225.
6. Kiserud T, Piaggio G, Carroli G i wsp. The World Health Organization fetal growth charts: a multinational longitudinal study of ultrasound biometric measurements and estimated fetal weight. PLoS Med. 2017;14(1):e1002220.
7. Obwieszczenie Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2026 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie standardu organizacyjnego opieki okołoporodowej. Dz.U. 2026 poz. 1140, załączniki II i III.
8. NICE. Antenatal care (NG201). 2021, zalecenia 1.2.30-1.2.34.
9. NICE. Hypertension in pregnancy: diagnosis and management (NG133). 2019, zalecenie 1.1.1.